Ten artykuł czytasz w ramach bezpłatnego limitu

Lubuski Indeks Zdrowia (LIZ) to jeden z niewielu raportów tego typu, które powstały w historii lubuskiej opieki zdrowotnej. Wskaźniki szczegółowe (jest ich ponad 60) ujęte w LIZ pozwalają porównać lubuskie powiaty pod względem dostępności do usług w szpitalach i przychodniach, stanu zdrowia mieszkańców, nakładów na leczenie. Pokazuje także różnice w ocenach samych pacjentów ich stopnia zadowolenia z form i jakości leczenia.

Lubuski Indeks Zdrowia (LIZ) powstał we współpracy Lubuskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia (NFZ) oraz Urzędu Statystycznego w Zielonej Górze.

LIZ jest próbą kompleksowej oceny funkcjonowania ochrony zdrowia w woj. lubuskim.

W pracach nad Indeksem wykorzystano dane z rejestrów NFZ i Urzędu Statystycznego, z ZUS-u i powiatowych komisji ds. orzekania o niepełnosprawności, Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Gorzowie oraz baz Krajowego Rejestru Nowotworów. Większość wskaźników oparto na danych za 2017 r. Obraz lubuskiego zdrowia uzupełnia badanie wśród pacjentów, którzy wypełnili prawie 1,2 tys. ankiet.

Przyjrzyjmy się poszczególnym zbadanym obszarom zdrowia.

Zachorowalność i zapadalność na wybrane choroby

Lubuski Indeks Zdrowia (LIZ). Zachorowalność i zapadalność na wybrane choroby w lubuskich powiatachLubuski Indeks Zdrowia (LIZ). Zachorowalność i zapadalność na wybrane choroby w lubuskich powiatach Arch. Lubuski oddział NFZ

W raporcie autorzy zwrócili uwagę na choroby cywilizacyjne, w odniesieniu do których opracowano zestawy wskaźników. Do nich zaliczamy m.in. nadciśnienie tętnicze, zawały serca i inne choroby układu krążenia, cukrzycę, choroby onkologiczne (nowotwory jelita grubego, tchawicy, płuc, piersi u kobiet i prostaty). To także choroby psychiczne, w tym depresje i nerwice. Sprzyja im codzienność – coraz większa urbanizacja, skażenie środowiska, wszechobecny hałas, nowe uprzemysłowienie.

– Choroby cywilizacyjne stanowią ponad 80 proc. wszystkich zgonów – zauważają eksperci.

Największa zachorowalność występuje w Zielonej Górze, Gorzowie oraz powiecie wschowskim. Najniższy poziom indeksu odnotowano natomiast w powiatach – gorzowskim, słubickim i świebodzińskim – czytamy w LIZ.

Potencjał społeczny

Lubuski Indeks Zdrowia (LIZ). Potencjał społecznyLubuski Indeks Zdrowia (LIZ). Potencjał społeczny Arch. Lubuski oddział NFZ

Potencjał demograficzny (ludnościowy) jest jednym z kluczowych czynników determinujących rozwój społeczno-gospodarczy w powiatach, który przekłada się na możliwości zaspokajania potrzeb mieszkańców w zakresie opieki zdrowotnej. Wzięto pod uwagę m.in. liczbę orzeczeń o niezdolności do pracy, liczbę starszych i najmłodszych oraz urodzeń. To z kolei – w ocenie ekspertów – określa w przyszłości nakłady na lokalne zdrowie.

Pod tym względem w Lubuskiem najkorzystniejsza sytuacja występuje w powiatach zielonogórskim, żarskim oraz gorzowskim. I odwrotnie, w najmniej korzystnej sytuacji znajdują się powiaty żagański oraz Zielona Góra i Gorzów Wielkopolski.

Dostępność kadry lekarskiej

Lubuski Indeks Zdrowia (LIZ). Dostępność kadry medycznej i usług medycznych w LubuskiemLubuski Indeks Zdrowia (LIZ). Dostępność kadry medycznej i usług medycznych w Lubuskiem Arch. Lubuski oddział NFZ

Liczba lekarzy i pielęgniarek, ich wiek i doświadczenie wpływa na równy dostęp do świadczeń i usług medycznych. Po zbadaniu w powiatach m.in. liczby specjalistów na tysiąc mieszkańców, pacjentów lekarzy rodzinnych, badań tomografem i rezonansem magnetycznym czy czasu oczekiwania na zabiegi, najwyżej w rankingu znalazły się Zielona Góra i Gorzów.

Najgorsza dostępność występuje w powiatach: słubickim, nowosolskim i wschowskim.

Skuteczność leczenia

Lubuski Indeks Zdrowia (LIZ). Skuteczność leczeniaLubuski Indeks Zdrowia (LIZ). Skuteczność leczenia Arch. Lubuski oddział NFZ

W tym wypadku wartości Indeksu obliczano na podstawie między innymi wskaźników śmiertelności z powodu najważniejszych chorób cywilizacyjnych. – Wysoka umieralność świadczy tym samym o niskim poziomie skuteczności leczenia – tłumaczą autorzy.

Brano pod uwagę zgony z powodów chorób na nowotwory jelita grubego, płuca, piersi i gruczołu krokowego, cukrzycy, chorób sercowych. Odnotowano także liczbę samobójstw.

Najwyższe wartości uzyskano w powiatach: strzelecko-drezdeneckim, sulęcińskim, słubickim i zielonogórskim. Najwyższy poziom skuteczności leczenia odnotowano w powiatach krośnieńskim, żarskim, świebodzińskim oraz w Zielonej Górze.

Finansowanie świadczeń i zarządzanie potencjałem

Lubuski Indeks Zdrowia (LIZ. Finansowanie świadczeń i zarządzanie potencjałemLubuski Indeks Zdrowia (LIZ. Finansowanie świadczeń i zarządzanie potencjałem Arch. Lubuski oddział NFZ

W tym przypadku przeanalizowano nakłady na leczenie pacjentów z nowotworami, cukrzycą, chorobami kardiologicznym, osób starszych i leczenie chorób psychicznych.

Najwyższy poziom finansowania świadczeń stwierdzono w powiatach – świebodzińskim, nowosolskim i w Zielonej Górze. Najniższy w powiecie żarskim.

Profilaktyka w powiatach

Lubuski Indeks Zdrowia (LIZ). Profilaktyka w woj. lubuskimLubuski Indeks Zdrowia (LIZ). Profilaktyka w woj. lubuskim Arch. Lubuski oddział NFZ

Szczepienia u dzieci, profilaktyka stomatologiczna, programy zapobiegania chorobom układów krążenia najlepsze rezultaty przynoszą w powiatach strzelecko-drezdeneckim, międzyrzeckim, nowosolskim i w Zielonej Górze. Najniższej w zestawieniu LIZ są powiaty – słubicki, sulęciński i gorzowski.

Pacjent ocenia służbę zdrowia

Pacjent będzie zadowolony z usługi medycznej wówczas, kiedy będzie ona łatwo dostępna i będzie prowadziła do poprawy jego subiektywnie rozumianego stanu zdrowia – czytamy w raporcie.

W ankietach autorzy raportu pytali pacjentów m.in. o warunki leczenia, punktualność i życzliwość personelu medycznego i administracji, zaangażowanie i równe traktowanie. Także o dostępność do specjalistów, w tym w prywatnych gabinetach.

Z sondażu wynika, że najlepiej służbę zdrowia oceniają pacjenci w powiatach: sulęcińskim, nowosolskim i strzelecko-drezdeneckim. Najgorzej natomiast w powiatach: krośnieńskim, zielonogórskim i gorzowskim.

LIZ: kto najwyżej, kto najniżej

Lubuski Indeks Zdrowia (LIZ). Ranking powiatów woj. lubuskiego. Pierwsze miejsce dla powiatu świebodzińskiegoLubuski Indeks Zdrowia (LIZ). Ranking powiatów woj. lubuskiego. Pierwsze miejsce dla powiatu świebodzińskiego Arch. NFZ

W Lubuskim Indeksie Zdrowia, po zsumowaniu wszystkich ocen, najwyżej uplasował się powiat świebodziński. Drugie miejsce zajął powiat nowosolski, a trzecie międzyrzecki. Czwartą lokatę zajęła Zielona Góra.

Najniżej w Indeksie znalazły się powiaty żagański (14. miejsce), słubicki (13.) i Gorzów Wielkopolski (12.).

Czytaj ten tekst i setki innych dzięki prenumeracie

Wybierz prenumeratę, by czytać to, co Cię ciekawi

Wyborcza.pl to zawsze sprawdzone informacje, szczere wywiady, zaskakujące reportaże i porady ekspertów w sprawach, którymi żyjemy na co dzień. Do tego magazyny o książkach, historii i teksty z mediów europejskich. Zrezygnować możesz w każdej chwili.